Van 16 t/m 22 oktober 2022 verwelkomen wij eerstelijnspsychologen, klinisch (neuro)psychologen en psychiaters voor een veelzijdig programma in Parijs. Vrije tijd in deze inspirerende stad combineert u met het opdoen van veelzijdige nieuwe kennis en gesprekken met experts en diverse collega’s.

Wat Parijs u brengt?
Even heerlijk ronddwalen in een prachtige Europese stad op treinafstand in de herfst! Maar daarbij verwerft u inzichten in en overzichten van verschillende niet-invasieve modulatietechnieken en onderliggende werkingsmechanismen. Ook de praktische toepassingen, zoals de diverse stimulatieprotocollen en veiligheid, komen aan bod. In het bijzonder is er aandacht voor de toepassing van TMS/TBS in de psychiatrie. Op het gebied van psychose wordt u bekend gemaakt met het ultrahoog risicoprofiel op psychose (UHR) waarna u weet hoe het in de praktijk herkend wordt. U leert over wat er aan gedaan kan worden en hoe groot het preventieve effect is. Daarbij weet u hoe innovaties in de psychotherapie bij psychose inspelen op toenemende kennis van de relaties tussen psychoses en andere psychische problemen; ook de praktische toepassing hiervan krijgt dit najaar gestalte.  En dat is nog niet eens alles.

Maak nu alvast kennis met de experts en de onderwerpen waarover zij u bijpraten:

 

Abstract prof. dr. Odile van den Heuvel

Afgelopen jaren is er een toenemende interesse in de toepassing van de niet-invasieve neuromodulatietechnieken in de psychiatrie, m.b.v. transcraniële magnetische stimulatie (TMS), theta burst stimulatie (TBS), transcraniële ‘direct current’ stimulatie (tDCS) en transcraniële ‘alternating current’ stimulatie (tACS). Hoewel de effectiviteit van bepaalde toepassingen bij bepaalde aandoeningen onomstotelijk bewezen is, is dat voor andere toepassingen nog minder evident. Bovendien is de plaatsbepaling van deze methoden in de behandelrichtlijnen nog onbesloten. Toch is de verwachting dat de toepassing van deze modaliteiten, als mono-therapie of in combinatie met medicatie of psychotherapie, de komende jaren verder zal toenemen. Ook de techniek zelf is in continue ontwikkeling, aandacht voor gepersonaliseerde plaatsbepaling bij stimulatie en meer intensieve stimulatieprotocollen.

Lezing 1:

In de eerste lezing over de niet-invasieve neuromodulatie zal ik een overzicht geven van de verschillende modulatietechnieken, waarbij stil gestaan wordt bij de onderliggende werkingsmechanismen, de praktische toepassing zoals de diverse stimulatieprotocollen, en de veiligheid.

Lezing 2:

In de tweede lezing over de niet-invasieve neuromodulatie zal ik stil staan bij de stand van zaken in de toepassing van m.n. TMS/TBS in de psychiatrie a.d.h.v. 1) recente RCT’s en meta-analyses naar de effectiviteit bij psychiatrische stoornissen, en 2) de huidig lopende RCT’s in Nederland. Dit zal handvatten geven voor de dagelijkse praktijk t.a.v. patientselectie (in- en exclusiecriteria), psychoeducatie aan de patiënt, verwijzing, en verwachtingsmanagement.

Prof. dr. Odile van den Heuvel

Dr. Anja Lok

Abstract dr. Anja Lok

Mentale stoornissen ontstaan in de meeste gevallen voor het 25e levensjaar (Solmi et al., 2022). Het is dus naast een uitdagende ook een kwetsbare periode. Er treden hormonale veranderingen op, er is de overgang van school naar werk, identiteitsontwikkeling vindt plaats, en jongeren gaan vaak zelfstandig wonen. Een deel van de jongvolwassenen ervaart prestatiedruk en stress. Ook zijn er ongunstige maatschappelijke ontwikkelingen, zoals die op de huizenmarkt, het leenstelsel en het klimaat. Wanneer is er nu daadwerkelijk sprake van een depressieve stoornis? Is het puberaal gedrag of is er meer aan de hand?
Vanaf het 18e levensjaar vallen jongeren officieel onder de volwassenenzorg. In de volwassenpsychiatrie is er nog weinig aandacht voor de specifieke behoeftes van jongvolwassenen. Dit leidt ertoe dat jongvolwassenen vaak nog niet de zorg krijgen die zij nodig hebben. De zorg, het wetenschappelijk onderzoek en het daaruit volgend beleid wordt door deze leeftijdsgrens bepaald, terwijl er dus voldoende bewijs is dat de meeste psychiatrische stoornissen zich openbaren in deze fase. In de lezingen zal deze uitdagende transitiefase centraal staan; zowel de diagnostiek als de behandelmogelijkheden van stemmingsstoornissen.

Abstract dr. Tonnie Staring

Lezing preventie van psychose

Sinds zo’n 15 jaar wordt er veelvuldig onderzoek gedaan naar het stadiëring-model van psychotische stoornissen. Dit model is ontleend aan de oncologie en beschrijft onder andere voorstadia die zelf geen psychotische stoornis zijn, maar wel een risico op transitie naar psychose inhouden. Wat blijkt? Mensen met een verhoogd risico op psychose zitten overal in de GGZ. Ze ondergaan daar behandeling voor angst, depressie, verslaving, persoonlijkheid, trauma’s en meer. Zonder signalering en interventie op het psychose risico krijgt ongeveer 25% van hen een psychotische stoornis in twee jaar.

In deze lezing worden de betrokken concepten en hun validiteit, beschikbare instrumenten, interventies en daar de effectiviteit en potentiële bijwerkingen van uitgelegd. Na de lezing weet u wat het ultrahoog risicoprofiel op psychose is (UHR). U bent bekend met hoe het in de praktijk herkend wordt. U leert over wat eraan gedaan kan worden, en hoe groot het preventieve effect is.

Lezing nieuwe richtingen in psychotherapie bij psychose

Psychose komt nooit alleen. Patiënten met psychose hebben altijd ook andere psychische problemen, zoals trauma, depressie, verslaving, sociale angst en meer. Ontwikkelingen in psychotherapie voor psychose gebruiken deze steeds bredere wetenschappelijke basis. Zo groeit de evidentie dat reguliere behandelvormen voor co-morbide problemen even effectief en veilig werken bij mensen met versus zonder psychose. Denk bijvoorbeeld aan OCD of PTSS of persoonlijkheidsbehandeling. Ook verbanden tussen psychose symptomen en andere klachten worden duidelijker. Zo kennen hallucinaties en trauma’s bijvoorbeeld vaak een verband. Innovatieve therapeutische interventies maken daar gebruik van. Er lopen studies naar EMDR bij hallucinaties. Een ander voorbeeld is het Feeling Safe programma, waarin instandhouders van paranoia worden behandeld met korte gedragstherapeutische modules, zoals gericht op insomnia, overmatig piekeren, lage zelfwaardering en meer. De paranoia daalt sterk, zonder dat de therapie daar direct op gericht was.

Na deze lezing weet u meer over hoe innovaties in de psychotherapie bij psychose inspelen op toenemende kennis van de relaties tussen psychose en andere psychische problemen. Ook hoort u enkele sprekende voorbeelden. Er wordt afgesloten met de laatste loten aan de stam, zoals Virtual Reality therapie bij psychose.

Dr. Tonnie Staring

Dr. Hein van Marle

Abstract dr. Hein van Marle

Lezing: De rol van slaap in geheugen en emotieregulatie: PTSS en Borderline persoonlijkheidsstoornis verklaard? 

We weten steeds meer over de rol van slaap in emotioneel geheugen en emotieregulatie. Deze bevindingen suggereren dat verstoorde slaap niet alleen gezien moet worden als symptoom of gevolg van een psychiatrische stoornis, maar tevens als instandhoudende of zelfs oorzakelijke factor. Dit geldt waarschijnlijk vooral voor PTSS en borderline persoonlijkheidsstoornis (BPS), waarbij respectievelijk traumatische herinneringen en verstoorde emotieregulatie de basis vormen van het ziektebeeld. In deze eerste lezing legt Hein van Marle uit hoe emotionele herinneringen en heftige emoties verwerkt worden tijdens de slaap, en hoe, in geval van verstoorde slaap, deze processen ten grondslag kunnen liggen aan PTSS en BPS.

 

Lezing: Slaap als nieuw therapeutisch venster voor PTSS en BPS.

Hoe zetten we deze kennis over de rol slaap in geheugen en emotieregulatie om naar effectieve behandelingen voor PTSS en BPS? Dat is de vraag in deze tweede lezing. Zo blijken er nieuwe technieken te zijn om herinneringen te versterken of juist te verzwakken tijdens slaap. In hoeverre zijn de traumatische herinneringen onderliggend aan PTSS hiermee te manipuleren en te behandelen? En zijn de stemmingswisselingen en impulsiviteit van BPS-patiënten misschien te behandelen door simpelweg de onderliggende slaapproblemen aan te pakken? Van Marle neemt u mee in een aantal lopende onderzoeken naar deze vraagstukken en brainstormt samen met u verder over nieuwe, spannende behandelvormen voor PTSS en BPS die aangrijpen op de slaap.

 

Parijs geeft u tal van nieuwe inzichten en er is kans op nazomeren in deze inspirerende stad. Ga met ons mee!

Alvast uitkijken naar kennis en inspiratie komend najaar?